Indië ontdekt; expedities en onderzoek in de Oost en West

In het begin van de negentiende eeuw vertrokken de eerste wetenschappers, gestimuleerd door Koning Willem 1, naar de Nederlandse kolonien in Oost en West. Hun doel was het in kaart brengen van land en volk, niet het minst ten behoeve van een beter bestuur en economische exploitatie. Hoewel veel onderzoekers in de tropen bezweken, werden indrukwekkende resultaten geboekt. Culturen werden voor het eerst beschreven, talen ontleed, er werden nieuwe plant- en diersoorten ontdekt en verbazingwekkende archeologische vondsten gedaan. Dit pionierswerk werd voortgezet door groots opgezette, vaak spraakmakende expeditieteams die de moelijk toegankelijke binnenlanden doorkruisten; in hun kielzog zetten bestuursambtenaren de exploratie van de opengeleggde gebieden voort.